Omeka.net – bu raqamli kolleksiyalar, arxivlar va onlayn ko‘rgazmalar yaratish uchun mo‘ljallangan, bulut texnologiyasi asosida ishlovchi maxsus platforma. Uni asosan tarixchilar, kutubxonachilar, antropologlar, muzey xodimlari, tadqiqotchilar hamda talabalargacha bo‘lgan keng auditoriya foydalanadi. Platforma 2010-yilda Roy Rosenzweig Center for History and New Media tomonidan ishlab chiqilgan bo‘lib, uning asosiy maqsadi – ilmiy yoki madaniy merosga oid materiallarni tartibli va zamonaviy shaklda Internetda namoyish etishdir.Omeka.net foydalanuvchidan murakkab dasturlash ko‘nikmalarini talab qilmaydi. U sodda interfeysga ega bo‘lgani uchun istalgan foydalanuvchi o‘z loyihasini mustaqil ravishda yarata oladi. Eng muhim jihati shundaki, platformada matnlar, fotosuratlar, audio yozuvlar, videolar, xaritalar, tarixiy hujjatlar va boshqa ko‘plab fayl turlarini yuklash, ularni tasniflash va manbalarga bog‘lash imkoniyati mavjud. Har bir elementni Dublin Core standartidagi metama’lumotlar bilan rasmiylashtirish ilmiy tadqiqotlar uchun ayniqsa qo‘l keladi.Omeka.net bilan Omeka Classic o‘rtasidagi asosiy farq shundaki, Omeka.net to‘liq bulutga asoslangan. Ya’ni foydalanuvchi hech qanday dastur o‘rnatmaydi, texnik sozlamalar bilan shug‘ullanmaydi. Barcha jarayon onlayn tarzda amalga oshiriladi. Omeka Classic esa serverga o‘rnatiladigan versiya bo‘lib, u kengroq moslashtirish imkoniyatiga ega, lekin texnik bilim talab qiladi. Shu sababli ko‘pchilik foydalanuvchilar qulaylik va soddalik uchun Omeka.netni tanlaydi.Platformaning asosiy afzalliklari orasida qulay foydalanish, jamoaviy hamkorlik, bulutli saqlash, ko‘plab mavzular (theme) va plaginlar mavjudligi turadi. Masalan, “Exhibit Builder” plaginidan foydalanib, foydalanuvchi o‘z kolleksiyasi asosida professional onlayn ko‘rgazma yarata oladi. Ko‘rgazma sahifalariga matn, rasm, indekslar, havolalar qo‘shish, mavzunu tanlash va tartib yozish juda oson.Omeka.net turli maqsadlar uchun ishlatiladi: muzey fondlarini raqamlashtirish, kutubxona kataloglarini onlayn qilish, tarixiy fotoarxiv yaratish, ilmiy loyihalar, talabalarning amaliy topshiriqlari, mahalliy tarixni targ‘ib qiluvchi sayflar, madaniy merosni saqlash tashabbuslari va ko‘rgazmalar. Ko‘plab universitetlar Omeka.netni o‘quv jarayonida ham qo‘llaydi, chunki u talabalarga mustaqil tadqiqot, tasniflash va taqdimot ko‘nikmasini beradi.Narx rejalariga to‘xtaladigan bo‘lsak, platformaning bepul versiyasi mavjud, unda 500 MB xotira, asosiy plaginlar va bir nechta mavzu beriladi. Kengroq xotira va professional ishlanmalar uchun pullik rejalar tavsiya etiladi. Kamchiliklari ham bor: dizayn cheklangan, ayrim sozlamalar faqat plaginlar orqali bajariladi, katta hajmli materiallarda xotira tez tugashi mumkin.Xulosa qilib aytganda, Omeka.net – raqamli merosni saqlash va taqdim etishda samarali, sodda va ishonchli platforma bo‘lib, ilmiy va ta’lim sohalari uchun juda qulay yechimdir.
Omeka.net – bu raqamli kolleksiyalar, arxivlar va onlayn ko‘rgazmalar yaratish uchun mo‘ljallangan, bulut texnologiyasi asosida ishlovchi maxsus platforma. Uni asosan tarixchilar, kutubxonachilar, antropologlar, muzey xodimlari, tadqiqotchilar hamda talabalargacha bo‘lgan keng auditoriya foydalanadi. Platforma 2010-yilda Roy Rosenzweig Center for History and New Media tomonidan ishlab chiqilgan bo‘lib, uning asosiy maqsadi – ilmiy yoki madaniy merosga oid materiallarni tartibli va zamonaviy shaklda Internetda namoyish etishdir.Omeka.net foydalanuvchidan murakkab dasturlash ko‘nikmalarini talab qilmaydi. U sodda interfeysga ega bo‘lgani uchun istalgan foydalanuvchi o‘z loyihasini mustaqil ravishda yarata oladi. Eng muhim jihati shundaki, platformada matnlar, fotosuratlar, audio yozuvlar, videolar, xaritalar, tarixiy hujjatlar va boshqa ko‘plab fayl turlarini yuklash, ularni tasniflash va manbalarga bog‘lash imkoniyati mavjud. Har bir elementni Dublin Core standartidagi metama’lumotlar bilan rasmiylashtirish ilmiy tadqiqotlar uchun ayniqsa qo‘l keladi.Omeka.net bilan Omeka Classic o‘rtasidagi asosiy farq shundaki, Omeka.net to‘liq bulutga asoslangan. Ya’ni foydalanuvchi hech qanday dastur o‘rnatmaydi, texnik sozlamalar bilan shug‘ullanmaydi. Barcha jarayon onlayn tarzda amalga oshiriladi. Omeka Classic esa serverga o‘rnatiladigan versiya bo‘lib, u kengroq moslashtirish imkoniyatiga ega, lekin texnik bilim talab qiladi. Shu sababli ko‘pchilik foydalanuvchilar qulaylik va soddalik uchun Omeka.netni tanlaydi.Platformaning asosiy afzalliklari orasida qulay foydalanish, jamoaviy hamkorlik, bulutli saqlash, ko‘plab mavzular (theme) va plaginlar mavjudligi turadi. Masalan, “Exhibit Builder” plaginidan foydalanib, foydalanuvchi o‘z kolleksiyasi asosida professional onlayn ko‘rgazma yarata oladi. Ko‘rgazma sahifalariga matn, rasm, indekslar, havolalar qo‘shish, mavzunu tanlash va tartib yozish juda oson.Omeka.net turli maqsadlar uchun ishlatiladi: muzey fondlarini raqamlashtirish, kutubxona kataloglarini onlayn qilish, tarixiy fotoarxiv yaratish, ilmiy loyihalar, talabalarning amaliy topshiriqlari, mahalliy tarixni targ‘ib qiluvchi sayflar, madaniy merosni saqlash tashabbuslari va ko‘rgazmalar. Ko‘plab universitetlar Omeka.netni o‘quv jarayonida ham qo‘llaydi, chunki u talabalarga mustaqil tadqiqot, tasniflash va taqdimot ko‘nikmasini beradi.Narx rejalariga to‘xtaladigan bo‘lsak, platformaning bepul versiyasi mavjud, unda 500 MB xotira, asosiy plaginlar va bir nechta mavzu beriladi. Kengroq xotira va professional ishlanmalar uchun pullik rejalar tavsiya etiladi. Kamchiliklari ham bor: dizayn cheklangan, ayrim sozlamalar faqat plaginlar orqali bajariladi, katta hajmli materiallarda xotira tez tugashi mumkin.Xulosa qilib aytganda, Omeka.net – raqamli merosni saqlash va taqdim etishda samarali, sodda va ishonchli platforma bo‘lib, ilmiy va ta’lim sohalari uchun juda qulay yechimdir.

Comments
Post a Comment