Skip to main content

Yaqin Sharqni o‘zgartirgan 6 kun yoxud arab millatchiligiga berilgan ulkan zarba.

 1967 yil 5 iyunda Isroil Misrga chiqadigan zarba berib, arab qo'shnilariga qarshi Olti kun urushni o'zgartirish edi. Olti kun davom etgan harbiy harakatda Isroil G'azo bo'lgasi, O'rdun daryosining g'arbiy sohili, Sharqiy Quds, Javlon tepaliklari va Sinay yarim oroli ustidan nazorat nazoratini qo'lga oladi. mumkin, yarim millionga yaqin falastinlik o'z uylarini tashlab chiqishga majbur bo'ladi.

Dushmanlar qurshovida:

     1967 yil 5 iyunda Isroilning shu vaqtgacha turli hodisalar ro'y berib turgan Misr va Suriya bilan chegaradosh bo'lgan mojarolar qurolli qarshilik harakati va Olti kunlik urush deb nomlandi. Uning qurolini Isroilning urushdagi o'rnini butkul o'zgartirib yubordi:gacha yahudiylar mamlakati hanuz mavjud bo'lib turganining o'zini ko'pchilik mo''jiza hisoblab yubordi. Isroil mustaqil davlat yahudiylar bir orqaga 1948 yilda 15 mayiga o'tar kechasi e'lon qilingan. O'zbekistondan beri mamlakat faktik qurshov hozir yashab kelgan: uni qo'shni bo'lmish arab davlatlari o'rab turadi va umumiy umumiy maqsadi - Isroilni yo'q qilish edi. Isroil mustaqilligi e'lon qilinganidan bir necha soat o'tib, qo'shnilar - Lebanon, Suriya, Jordaniya va Misrning qo'shinlari uning to'rt tarafidan bostirib kirib, birinchi arab-isroil urushini (1948–1949) berishadi

     1967 dan yoziga kelib Isroilning arab qo'shinlari har jabhada undan ustun edilar: hujjat harbiy askarlari soni ham ko'p edi, qurol-yarog'i ham, xorijdagilarning qo'llovi ham. Arab bloki davlatlarida qurol-yarog' soni tezkor o'sha paytda: bunga ayniqsa Yaqin Sharqdagi ittifoqchilariga milliardlab dollarga qurol turgan SSSR sababchi edi. Bularning fonida Isroil tosh qo'llovni yo'qotayotgan edi: yahudiylar davlatiga qurol sotishning eng kuchli hamkori - AQSh ham rad etadi. Vashingtonning bu qarorga kelishiga sabab, Isroilning 1956 yilgi, “Suvaysh krizisi” deb nom olgan arab-isroil urushida ishtiroki edi. Shundoq so'ng 1957 yilda Suvaysh kanali zonasida Isroil va Misrni olib turuvchi BMT tinchlikparvar kuchlari yaratildi, biroq oradan 10 yil o'tgan, Misr prezidenti Jam Abdunnosir ular bilan mashg'ul bo'lib, Sinay yarim oroliga yana qo'shimcha qo'shin tortib keladi. Misrning yo'l bunday ushlab turishga Isroilda Misrga nisbatan tajovuzkor borligini aytgan sovet ittifoqi, Qohiraning harbiy texnika arsenali miqdori ko'payganini Isroilga qarshi qo'llashga ishontirgan Suriya. Isroillarida yarim millionga yaqin harbiy, ikki mingta tank va 500dan ziyod zamonaviy harbiy chegara samolyotlar to'planadi. Misrning Isroilga bostirib kirishi muqarrar voqeaga aylanadi. Eng yaqin qo'shnilar -, Lebanon va Iordaniyadan tashqari mojaroda Saudiya Arabistoni, Jazoir, Iordaniyadan ham ishtirok Suriyaga tayyor edi.


Kutilmagan g'alaba:

     1967 bahorida arab bloki davlatlari o'z qurol kuchlarini jangovar holatga keltirishadi. Misr va Jordaniya may oyi oxirlarida yalpi safarbarlik e'lon qiladi, Suriya esa Javlon tepaliklari yaqinida o'z qo'shinlarini yig'a boshlaydi. Misrga, Jazoirdan, Jordaniyaga esa Iroqdan qo'shin jo'natiladi. Qohira va Ammon o'zaro mudofaa haqida bitim bitim.   Arab qurolli kuchlarining Isroilga bostirib kirishi yahudiylar davlatining yo'q qilishiga olib kelishishsiz edi. Bunga yo'l qo'ymas uchun isroillik harbiylar dushmanga qo'qqisdan hujum. 1967 yil 5 iyunda - Olti kunlik urushning birinchi kunida Isroil aviatsiyasi Misrga zaryadlovchi zarba beradi.




    Reyd soat soat 7:45da boshlanadi: isroillik harbiylar bir boshqaruv o'zida Misrning 20ta aerodromiga hujum. Oradan uch soatcha vaqt o'tib, soat 10:30da Misr harbiy-havo kuchlari butunlay yakson.   Misrlik harbiylar uchun bu hujum hujumda yuz beradi: hujum uyushtirilgan chog'da HHK uchuvchilarining tarkibii noushta qilishayotgandi. Urushning birinchi kunida Suriya va Iordaniya harbiy havo kuchlari Isroil pozitsiyasiga hujumga urinib ko'rishadi, biroq isroillik harbiylar javob zarbasini beradi. dunyo, Jordaniyaning ham butun harbiy aviatsiyasi yakson qurish va shu yo'l bilan Isroil havodan Suriya va undan tashqarida yo'q qiladi. 6 iyun kuni Isroil harbiylari Sinay yarimorolida misrlik harbiylarni tor-mor etib, ularni chekinishga majbur. Urushning to'rtinchi kuni 8 iyunda Sinay to'liq Isroil nazorati ostida bo'ladi.


Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

Omeka.net haqida qoʻllanma.

  Salom, do'stlar! Bugun sizga juda qiziqarli tajribamdan aytib o'tmoqchiman. Men Omeka.net platformasida bepul sayt ochdim va unda o'z digital kolleksiyamni yaratdim. Bu – ochiq kodli vosita bo'lib, muzeylar, kutubxonalar va oddiy foydalanuvchilar uchun mo'ljallangan. Agar siz fotosuratlar, hujjatlar yoki boshqa materiallarni onlayn arxivlashni bosqichma bosqich tushintirib beraman.

Sun'iy intellektlar jangi

  Assalomu alaykum hurmatli blogger obunachilari. Men bu yerda 24.10.2025-y Raqamli tarix fanidan mumkin debat haqida oʻz fikrim va mulohazalarimni yoritmoqchiman. Yani sunniy intellektlar oʻrtasida qaysi biri afzalroq aytib oʻtmoqchiman. Birinchi boʻlib 1 guruhga berilgan Cloud intelektiga va ularni olib chiqqan chiqishga mulohazam.    

Virtual muzeylar nima? Europeana Collections

Virtual muzeylar nima? Virtual muzey – bu jismoniy obyektlarning raqamli nusxalari (fotosurat, 3D model) yoki “raqamli paydo bo‘lgan” (born-digital) materiallarni o‘z ichiga olgan onlayn platformadir. Ular bizga uydan chiqmasdan turib dunyoning